| Dane osobowe | |
|---|---|
| Imię i nazwisko | Marian Włodzimierz Albiński |
| Pseudonim | Ajaks |
| Urodzenie | 25 marca 1892 |
| Miejsce urodzenia | Kraków |
| Śmierć | 21 kwietnia 1978 |
| Miejsce śmierci | Warszawa |
| Zawód / role | polonista, literaturoznawca, pedagog, krytyk, dziennikarz |
| Wykształcenie | Uniwersytet Jagielloński; doktorat na Uniwersytecie Warszawskim (1922) |
| Ranga wojskowa | major Wojska Polskiego |
| Odznaczenia | Krzyż Niepodległości |
| Wybrane prace | |
| Przykłady | analizy o Wyspiańskim, prace o psychoanalizie w literaturze, "Wojsko – szkołą charakterów" (1927) |
Marian Albiński zajmował się badaniem literatury z punktu widzenia psychologii i psychoanalizy oraz działalnością pedagogiczną i publicystyczną. Pracował też w strukturach wojskowych i prowadził aktywność regionalną w rejonie Wawra.
Życiorys i wykształcenie
Urodził się w Krakowie jako syn Stanisława Albińskiego, mierniczego. Nauki szkolne pobierał w IV Gimnazjum w Krakowie, gdzie uczęszczał do tej samej klasy co Stefan Banach i Witold Wilkosz, a następnie w Gimnazjum im. Sobieskiego. Studiował na Wydziale Filozoficznym Uniwersytetu Jagiellońskiego w latach 1910/1911–1913/1914 i otrzymał nagrodę Akademii Umiejętności w Krakowie.
Podczas studiów odbył podróże naukowe do kilku miast europejskich, między innymi do Monachium, Wiednia, Zurychu i Rzymu. W 1922 roku uzyskał tytuł doktora filozofii na Uniwersytecie Warszawskim.
Zaangażowanie wojskowe i redakcyjne
Jako młody człowiek należał do Polskich Drużyn Strzeleckich, najpierw w Wiedniu, potem w Krakowie. Po wybuchu I wojny światowej wyruszył na front z I Brygadą Legionów Polskich. Po zajęciu Kielc przez Józefa Piłsudskiego współtworzył redakcję Dziennika Urzędowego Komisariatu Wojsk Polskich w Kielcach. W 1917 roku został powołany do Komisji Wojskowej Tymczasowej Rady Stanu w Warszawie.
W dwudziestoleciu międzywojennym pełnił obowiązki w Ministerstwie Spraw Wojskowych i kierował referatem oświatowo-kulturalnym w Dowództwie Okręgu Korpusu nr 1 w Warszawie. Był autorem tekstów o wychowaniu wojskowym i roli wojska w społeczeństwie.
Prace naukowe, tłumaczenia i publicystyka
Albiński interesował się psychoanalitycznymi metodami badań literackich. Współpracował z czasopismem Polska Zbrojna i publikował artykuły poświęcone badaniom psychoanalitycznym oraz problemom wychowania. W 1924 roku wspólnie z Ludwikiem Jekelsem przetłumaczył Trzy rozprawy z teorii seksualnej Freuda.
W jego dorobku znajdują się analizy twórczości Stanisława Wyspiańskiego, eseje o technice powieściowej oraz prace łączące psychologię z dydaktyką. W latach 1937–1939 wydawał i redagował regionalny miesięcznik historyczno-społeczny Na Straży. Był też członkiem Towarzystwa Naukowego Warszawskiego.
Działalność w Wawrze i podczas II wojny światowej
W czasie II wojny światowej współorganizował w Wawrze szkołę zawodową, która równocześnie działała jako zakonspirowana szkoła ogólnokształcąca. Współpracował przy tworzeniu placówki ze Stanisławem Krupką. Od listopada 1943 roku był kustoszem Regionalnego Muzeum Pamiątek funkcjonującego w Wawrze.
Za działalność niepodległościową otrzymał Krzyż Niepodległości. Po wojnie kontynuował związek z regionem Wawra aż do śmierci w 1978 roku. Zmarł 21 kwietnia 1978 w Warszawie i został pochowany na cmentarzu w Marysinie Wawerskim.
